Sử thi là đầy đủ tác phẩm tự sự dân gian có quy tế bào lớn, sử dụng ngôn từ có vần, nhịp, xây dựng phần nhiều hình tượng nghệ thuật hoành tráng, hào hùng để nói về một tuyệt nhiều biến cố lớn ra mắt trong đời sống xã hội của dân cư thời cổ đại.

Bạn đang xem: Ngữ văn 10 chiến thắng mtao mxay


I. KIẾN THỨC CƠ BẢN

1. Về có mang sử thi

Sử thi là gần như tác phẩm từ sự dân gian gồm quy tế bào lớn, sử dụng ngôn ngữ có vần, nhịp, xây dựng rất nhiều hình tượng nghệ thuật và thẩm mỹ hoành tráng, hào hùng để nói về một hay nhiều thay đổi cố lớn ra mắt trong đời sống cộng đồng của cư dân thời cổ đại.

tất cả hai tiểu các loại sử thi dân gian:

- Sử thi truyền thuyết thần thoại là một số loại sử thi kể về sự việc hình thành vắt giới, sự ra đời của muôn loài, sự hình thành các dân tộc, các vùng cư trú thời cổ đại của họ hoặc cũng có thể có khi nói về sự lộ diện nền thanh tao buổi đầu. Ở vn có một trong những bộ sử thi tiêu biểu cho tiểu nhiều loại này như: Đẻ khu đất đẻ nước (Mường), Ẳm ệt luông (Thái), Cây nêu thần (Mơ-nông),….

- Sử thi hero là những mẩu truyện kể về cuộc đời và phần đa chiến công hiển hách của người hero – fan đại diện tối đa cho sự nhiều có, quyền lực, sức mạnh và mong mơ của cộng đồng người thời cổ đại. Những tác phẩm vượt trội trong tiểu nhiều loại này là: Đam Săn, Đăm Di, Xing Nhã, khinh thường Dú (Ê- đê); Đam Noi (Ba- na),…. Trong những những công trình này thì tác phẩm được biết thêm đến rộng rãi và nổi tiếng hơn cả là sử thi Đam Săn.

2. Về đoạn trích chiến thắng Mtao Mxây

Đoạn trích thắng lợi Mtao Mxây thuộc phần ở giữa của tác phẩm: sau thời điểm về làm ông chồng hai người mẹ tù trưởng Hơ Nhị với Hơ Bhị, Đam Săn trở buộc phải một tội phạm trưởng phong phú và uy danh lừng lẫy. Những tù trưởng Kên Kên(Mtao Grứ) cùng tù trưởng sắt (Mtao Mxây) lừa cơ hội Đam Săn cùng các quân lính lên rẫy, ra sông lao rượu cồn sản xuất đã kéo người tới cướp phá buôn làng của đại trượng phu và bắt Hơ Nhị về làm cho vợ. Cả hai lần ấy Đam Săn đều tổ chức đánh trả và chiến thắng, vừa cứu vớt được vợ lại vừa sáp nhập được đất đai, của cải của kẻ địch để cho oai danh của nam giới càng lừng lẫy, cỗ tộc càng phong lưu và đông đúc hơn.

Đoạn trích ngợi ca cuộc chiến đấu của Đam Săn. Đó là trận đánh đấu vày danh dự, vì hạnh phúc gia đình và không chỉ có vậy vì cuộc sống đời thường bình yên với sự phồn vinh của thị tộc. Đoạn trích này tiêu biểu cho những đặc trưng của thể một số loại sử thi anh hùng.

II. SOẠN BÀI

1. Tóm tắt tình tiết trận đánh theo đúng trật tự của những tình tiết và sự kiện

a) Đam Săn đến nhà Mtao Mxây khiêu chiến tuy nhiên Mtao Mxây còn bông lơn chàng nhưng chưa chịu đựng giao chiến ngay.

b) phi vào cuộc chiến:

- Hiệp đấu máy nhất:

+ phía 2 bên lần lượt múa khiên.

+ Mtao Mxây múa trước: trầm trồ yếu ớt và kém cỏi.

+ Đam Săn múa khiên: tỏ ra mạnh dạn mẽ, có tài năng hơn.

+ công dụng hiệp đấu: Mtao Mxây chạy khắp địa điểm để tránh đường khiên Đam Săn múa.

Xem thêm: Giải Bài 3 Trang 9 Sgk Toán 10, Giải Bài 3 Trang 9 Sgk Đại Số 10

- Hiệp đấu đồ vật hai:

+ Đam Săn múa khiên: sức khỏe như gió bão. Cây giáo đâm liên tục Mtao Mxây dẫu vậy không thủng.

+ Kết quả

+ Đam Săn nhờ sự trợ giúp của Ông Trời đã giảm được đầu của Mtao Mxây.

+ Dân làng mạc Mtao Mxây tuyệt nhất loạt theo Đam Săn về ngôi xóm mới.

2. Cuộc chiến giữa Đam Săn cùng Mtao Mxây là cuộc chiến tranh mang tính chất chất thống nhất cùng đồng. Nó chưa hẳn là một cuộc chiến tranh xâm lược nhằm mục đích mục đích tàn sát, cướp bóc tách và chiếm phần giữ. Bởi vì thế mà cách biểu hiện của bầy tớ ở cả nhị phía so với việc thắng thua của nhì tù trưởng cũng có thể có những đường nét riêng:

- Ở phía Mtao Mxây: sau thời điểm tù trưởng của chính bản thân mình thất bại, đông đảo quân lính đều tâm phục và nghe theo lời vị tù hãm trưởng khỏe khoắn hơn (“không đi sao được!… bạn nhà giàu gắng đầu cửa hàng chúng tôi nay đã hết nữa”).Thái độ và hành vi của đoàn bạn này chứng tỏ họ luôn mơ mong được biến chuyển một tập thể giàu có và hùng mạnh. Họ luôn luôn mơ ước đã đạt được một người lãnh đạo dũng cảm, tài ba.

- Ở phía Đam Săn: Dân buôn bản tưng bừng náo nhiệt mừng đón vị hero của mình mới thành công trở về. Họ đi lại sửa soạn vui mừng tấp nập không chỉ để mừng buôn sóc được mở mang, được hùng to gan và phong lưu mà còn để đón nhận những người nô lệ mới bằng sự thật tâm và hoà hòa hợp (“… các chàng trai chuyển vận ngực va ngực. Các thiếu nữ đi lại vú đụng vú. Cảnh buôn bản một tầy trưởng đơn vị giàu trông sao cơ mà vui thế!”).

3. Đoạn trích tuy miêu tả cuộc chiến tranh giữa các thị tộc vào thời nguyên thuỷ, mặc dù vậy lại không chú trọng mô tả cảnh chết chóc đau thương. Trái lại, tác giả dân gian chủ yếu mô tả cảnh thắng lợi tưng bừng của phía Đam Săn. Trận chiến dừng lại khi Mtao Mxây thất bại. Tuy nhiên sự thua kém của Mtao Mxây không tạo nên dân làng mạc lo sợ, hoang mang. Chúng ta ngay mau lẹ theo về phía Đam Săn, hoà nhập với cuộc đồng new một bí quyết rất trường đoản cú nhiên. Dân buôn bản của Đam Săn cũng vậy, họ nghênh tiếp những ng­ười các bạn mới cực kỳ chân tình. Không gian của buổi tiệc sau chiến thắng từng bừng náo nhiệt vui say không còn có một ít gợn nào. Lựa chọn cách thể hiện thẩm mỹ này, người sáng tác dân gian đã nhận ra tính tất yếu của cuộc chiến tranh thị tộc – đó là trận đánh tranh không giam cầm sự cách tân và phát triển của xóm hội Ê-đê, nhưng mà trái lại, nó giúp mọi tập thể lẽ tẻ, rời rộc rạc tập hợp thành hầu hết tập thể to hơn, táo tợn hơn. Cùng cũng chỉ nh­ư vậy, họ mới trở thành một dân tộc trư­ởng thành thực sự. Biện pháp lựa lựa chọn để hiện thẩm mỹ và nghệ thuật ấy cũng là phương pháp để dân gian tụng ca tâm vóc và sứ mệnh lịch sử của ngư­ời anh hùng. Chỉ có những con ngư­ời ­u tú của thời đại như­ vậy mới đủ sức đứng dậy thống nhất các thị tộc nhỏ tuổi lẻ lại với nhau, gom những thị tộc ấy lại thành một xã hội lớn bạo phổi và giàu có.

4. Trong đoạn trích này, giao diện câu được sử dụng nhiều độc nhất là kiểu dáng câu bao gồm sử dụng biện pháp so sánh, ví von. đa số câu ấy, hoặc chứa biện pháp so sánh kiểu tương đồng (chàng múa trên cao, gió như bão; nam giới múa bên dưới thấp, gió như lốc; đoàn tín đồ đông như bè bạn cà tong, đặc như bè bạn thiêu thân, ùn ùn như kiến như mối…), hoặc so sánh kiểu nâng cấp (Đam Săn múa khiên), cũng có trường hợp đối chiếu kiểu tương bội phản (đối lập thân cảnh múa khiên của Đam Săn với Mtao Mxây). Những câu văn theo phong cách đòn bẩy này còn có giá trị không nhỏ trong việc diễn tả nhân vật fan anh hùng. Nó khẳng định và nâng bổng lên tài năng, sức mạnh của Đam Săn – người hero uy danh lừng lẫy làm cho mờ đi cả sự phong phú và sức khỏe của kẻ thù. Cần để ý thêm, nếu họ tiến hành phân một số loại thì hoàn toàn có thể thấy rất rõ ràng: các hình ảnh, sự thiết bị được lấy ra để so sánh ở đây đều mang ra từ trái đất tự nhiên, từ bỏ vũ trụ. Như vậy hàm ý của người sáng tác là mong mỏi lấy vũ trụ nhằm “đo” kích cỡ, tầm vóc của nhân đồ gia dụng anh hùng. Mẹo nhỏ nghệ thuật này là 1 thủ pháp không còn xa lạ của sử thi. Nó giúp đem về những cực hiếm thẩm mĩ rất đặc thù cho thể nhiều loại này: quánh trưng về sự việc trang trọng, hoành tráng và dữ dội.

LUYỆN TẬP

Theo anh (chị), sứ mệnh của thần linh (Ông Trời) với vai trò của bé người đối với cuộc cừu đấu với chiên chiến thắng của Đăm Săn được thể hiện thế nào ?

Sự xuất hiện thêm của Ông Trời (thần linh) và câu hỏi can thiệp của Ông Trời vào chiến thắng của Đam Săn minh chứng ở thời gian ấy, con tín đồ và thần linh gắn thêm bó trực tiếp với nhau. Tốt nói phương pháp khác, nó là dấu tích của bốn duy truyền thuyết thần thoại trong sử thi, dấu vết của một buôn bản hội chưa tồn tại sự phân hóa thống trị rạch ròi. Tuy vậy cũng từ câu chuyện này rất có thể nhận thấy, dù có can thiệp vào công việc của con người nhưng thần linh chỉ vào vai trò là fan “cố vấn”, “gợi ý” hành động chứ không hẳn là người đưa ra quyết định tối cao công dụng của cuộc chiến. Do vậy trong quan hệ với những thần, người anh hùng vẫn giữ lại được vai trò ra quyết định và tất cả tính tự do riêng. Sắp đặt mẩu truyện theo kiểu như vậy cũng là một hiệ tượng đề cao phương châm của nhân đồ vật anh hùng, đề cao niềm tin dân nhà của thời thị tộc cổ xưa.